Portal lazarz.pl szanuje prywatność swoich czytelników i przetwarza tylko te dane osobowe, które są niezbędne do prawidłowego świadczenia usług informacyjnych jakie oferuje.
Strona wykorzystuje pliki cookies. Mogą Państwo określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w waszej przeglądarce.
Klikając poniższy przycisk zgadzają się Państwo na przetwarzanie zbieranych przez portal lazarz.pl danych osobowych w zakresie i na warunkach opisanych w naszej
Polityce Prywatności.
Wyrażenie zgody jest dobrowolne, ale może być konieczne w celu wykonania niektórych usług.

Zgoda

Czerpano stąd lód, który przewożono "do miasta", łączyła się z nią Prosta - ulica Lodowa - .:LAZARZ.PL->poznański portal dzielnicowy:. Łazarz w z@sięgu myszki
Czerpano stąd lód, który przewożono "do miasta", łączyła się z nią Prosta - ulica Lodowa
26-01-2014 19:48   Janusz Ludwiczak
Ma ponad pół kilometra długości, biegnie równolegle do głównej ulicy Łazarza, Głogowskiej. Za Niemców zwała się Eisstrasse. Za czasów PeWuKi prowadziła aż na Górczyn, do ul. Górki, później łączyła się z ul. Prostą. Jednym z najsłynniejszych mieszkańców tej ulicy jest podróżnik, który jako pierwszy człowiek na świcie przemierzył Afrykę - ulica Lodowa.

Ulica Lodowa:

  • Długość: 567 m
  • Kod pocztowy:
    • 60-227 (od 1 do 45 nieparzyste)
    • 60-226 (od 2 do 18 parzyste)
    • 60-225 (od 20 do 36 parzyste)
  • Urząd pocztowy: obszar doręczeń - UP Poznań 34 (ul. Chociszewskiego 18/20), najbliższa poczta - FUP Poznań 2 (Rynek Łazarski 7)
  • Ilość budynków: 41
  • Najwyższy numer: 45
  • Status drogi: gminna/lokalna, układ uzupełniający
  • Komunikacja miejska: brak
  • Parafia: Matki Boskiej Bolesnej (ul. Głogowska 97)
  • Obwód wyborczy:
    • ul. Lodowa 30, 32, 34, 34a, 36, 41, 41a, 41b, 43, 43a, 45 - komisja nr 41, Gimnazjum nr 51 (ul. Potockiej 38)
    • ul. Lodowa 1, 1/3, 3, 5, 7, 7a, 9, 11, 13, 15, 17, 19a, 19b, 19c, 19d, 27, 29, 29a, 31, 33, 35 - komisja nr 42, Szkoła Podstawowa nr 77 (ul. Dmowskiego 50)
  • Obwód szkół:
    • ul. Lodowa 1, 1/3, 2, 3, 4, 4a, 4b, 5, 6, 7, 7a, 8, 9, 10, 10a, 11 - Szkoła Podstawowa nr 9 (ul. Łukaszewicza 9/13), Gimnazjum nr 51 (ul. Potockiej 38)
    • ul. Lodowa 12, 12a, 13, 15, 16, 17, 18, 19a, 19b, 19c, 19d, 20, 22, 24, 26, 27, 29, 29a, 30, 31, 32, 33, 34, 34a, 35, 36, 41, 41a, 41b, 43, 43a, 45 - Szkoła Podstawowa nr 77 (ul. Dmowskiego 50), Gimnazjum nr 51 (ul. Potockiej 38)
  • Policja: Komisariat Poznań-Grunwald (ul. Rycerska), rewir III, rejon dzielnicowych 28, 29.


Ma ponad pół kilometra długości, biegnie równolegle do głównej ulicy Łazarza

Ulica Lodowa ma 567 metrów długości. Prowadzi z północy na południe, od Rynku Łazarskiego do Hetmańskiej (jednak nie krzyżuje się z nią bezpośrednio, jest ślepa). Arterię tę przecinają dwie ulice: Stablewskiego i Potockiej, doprowadzone są do niej Chłodna i Załęże.


Za Niemców Eisstrasse

Ulica Lodowa od zawsze była Lodową, gdy miastem rządzili Niemcy - do 1918 r. i w czasie II wojny światowej nazywała się Eisstrasse.


Czerpano stąd lód, który przewożono "do miasta"

W książce "Ulicami mojego Poznania" Zdzisława Zakrzewskiego czytamy:
"Przy ulicy Lodowej, przebiegającej przez dawne łąki i stawy, skąd czerpano lód i odwożono do miasta".

Nazwa ulicy Lodowej wzięła się najprawdopodobniej stąd, że tędy przewożony był lód ze stawów, które znajdowały się w okolicach ul. Dmowskiego i Góreckiej na Rynek Łazarski. Wtedy nie było lodówek, a jakoś trzeba było przechowywać mięso. Pewna legenda głosi też, że lód utrzymywał się tu nawet, gdy nie było ostrych zim - powiedział Piotr Ciesielski, przewodnik z grupy PoPoznaniu.pl

Potwierdza to również Andrzej Adamkiewicz na łamach gazetki Parafii Matki Boskiej Bolesnej:
Nazwa wzięła się stąd, że kiedyś przebiegała ona przez obszar dawnych łąk oraz stawów, z których czerpano lód i dostarczano go "do miasta" w celu wykorzystania go w ówczesnych "lodówkach", czyli chłodniach. Zdarzało się, że z przeładowanej fury spadały tafle lodu i wtedy ulica pokrywała się jego odłamkami w pełni zasługując na swoje miano.


Za czasów PeWuKi prowadziła aż na Górczyn, do ul. Górki, później łączyła się z ul. Prostą

Na planie z 1929 roku możemy zobaczyć, że ulica Lodowa prowadziła aż na Górczyn, do ulicy Górki. Za ulicą Potockiej (wtedy Roztworowskiego) ciągnęły się wzdłuż niej ogrody działkowe i pola.

Przebieg ulicy Lodowej zmienił się po wytyczeniu al. Hetmańskiej. Na planie Poznania z 1937 r. możemy zobaczyć, że Lodowa kończy się tak jak dziś na Hetmańskiej, a jej przedłużeniem jest ulica Prosta, która znajdowała się na terenie obecnego Osiedla Hetmańskiego.

Prosta to nie jedyna już nieistniejąca ulica, która znajdowała się przy Lodowej. Równolegle do niej przebiegała ulica Śnieżna, która łączyła Potockiej z Hetmańską. Jej przedłużeniem, już za ul. Hetmańska była króciutka ulica Świeża, która później została połączona z ul. Drobną, istniejącą do dziś.

Ulica Prosta, Świeża i Śnieżna przeszły do historii gdy powstała nowa zajezdnia tramwajowa przy ul. Głogowskiej oraz rozpoczęto budowę nowej trasy Hetmańskiej od al. Reymonta do ówczesnej ul. Dzierżyńskiego (obecnie 28 Czerwca 1956 r.) oddanej do użytku w 1972 roku.


Kamienice z początku XX wieku przeplatane blokami z lat 60.

Przy ulicy Lodowej znajdują się przede wszystkim dwudziestowieczne kamienice. Najstarszy budynek - willa pod numerem 13 powstała w 1905 roku. Pięć lat później, ok. 1910 r. powstały kamienice pod numerem 1 i 3. Z lat 20. XX wieku pochodzą domy pod numerem 17, 18, 30, 32, 34, 36, 41 i 43. Dekadę później wzniesiono kamienice pod numerem 7a, 26, 27, 29/29a i 31.

Za czasów Gomułki powstały bloki pod numerem 2, 4, 5, 7, 10, 12, 15, 19, 20, 43, które należą do Osiedla "Łazarz" Spółdzielni Mieszkaniowej Grunwald.

Przy ulicy Lodowej znajdują się również współczesne budynki. Pod koniec lat 90. powstała "plomba" pod "dwudziestkądwójką". Pod "jedenastką" w latach 2010-2012 powstał pięciokondygnacyjny blok, w którym powstało 31 lokali mieszkalnych o powierzchni od 25 do nawet 80 metrów kwadratowych. Obiekt posiada parking podziemny i cichobieżną windę. Wszystkie lokale w budynku zostały wyprzedane. Ceny mieszkań kształtowały się od 4 752 do 6 156 zł/m2. Inwestorem "Lodowej 11" jest Villa Sp. z o.o.


Mieszkał tu słynny podróżnik, który jako pierwszy człowiek na świecie samotnie przemierzył Afrykę

W kamienicy pod numerem 32 mieszkał Kazimierz Nowak, który w latach 1931-1936, jako pierwszy człowiek na świecie pokonał Czarny Ląd w samotnej wyprawie rowerem, pieszo, konno, na wielbłądzie oraz łodzią. Po powrocie z Afryki zamieszkał w kamienicy przy ul. Lodowej 32/8. Jednak Kazimierz Nowak zmarł w niespełna rok po powrocie z podróży na zapalenie płuc. Został pochowany na cmentarzu Górczyńskim.

Dwa pokoje z kuchnią i łazienką z toaletą, a nawet mały balkonik. Dom stał wtedy jeszcze całkiem samotnie na placu wokół były nieużytki - pisze Jacek Y. Łuczak w książce "Polska Kazimierza Nowaka".

12 stycznia 2012 r., po 800 dniach zakończyła się wyprawa po Afryce śladami Kazimierza Nowaka. Uczestników sztafety "Afryka Nowaka" m.in. pojechali na cmentarz Górczyński by złożyć kwiaty pod symbolicznym miejscem pamięci słynnego Poznaniaka, a na ulicy Lodowej obejrzeli mieszkanie, w którym mieszkał Kazimierz Nowak.

Wystartowaliśmy 4 listopada 2009 roku. Wyprawa trwała 800 dni i wzięło w niej udział 117 osób, wśród których byli inżynierowie, pracownicy, naukowcy, studenci, dziennikarze, przedsiębiorcy, biolog. Najwięcej, bo aż 19 osób wzięło udział z Poznania, 17 uczestników było z Warszawy, 8 z Krakowa, 6 ze Szczecina, a także z Wrocławia, Opola czy Leszna. W sumie przejechaliśmy ok. 33,5 tysiąca kilometrów. Spotkaliśmy czterech naocznych świadków podróży Kazimierza Nowaka, m.in. w Libii natrafiliśmy na wnuczkę państwa Wiśniewskich, którzy przyjmowali Nowaka w RPA. W Afryce pozostawiliśmy ślad po sobie - 73 tabliczki w 22 krajach, które poświęcone są pamięci Kazimierza Nowaka - wyjaśnia Piotr Sudoł, szczecinianin, jeden z pomysłodawców sztafety "Afryka Nowaka".

Był nawet pomysł, by na ścianie kamienicy pod numerem 32 zamontować tablicę pamiątkowa.

Już w poprzedniej kadencji rady myśleliśmy o upamiętnieniu tej nietuzinkowej postaci, jaką był podróżnik Kazimierz Nowak. Chcielibyśmy ufundować tablicę pamiątkową na budynku kamienicy przy ul. Lodowej, gdzie mieszkał. Myślę, że warto przekazać pamięć następnym pokoleniom. Podejmiemy stosowne działania. Musi najpierw być zgoda członków rady osiedla, właścicieli kamienicy, ponieważ budynek jest własnością prywatną. Wtedy nic nie stoi na przeszkodzie by taka tablica zawisła najpóźniej za rok, w 116. urodziny Kazimierza Nowaka. Nie będzie to pierwsza tablica. Do tej pory zawisły tablice poświęcone pamięci dr Witaszka, Stanisława Strugarka, Henryka Zygalskiego, księży prałatów czy płk Ignaszaka. To byłaby kolejna osoba, która w tej formie zostałaby upamiętniona - mówił w styczniu 2012 r. Wojciech Wośkowiak, Przewodniczący Rady Osiedla Św. Łazarz, Radny Miasta Poznania.

Póki co dawny "Lejek Łazarski" decyzją Rady Miasta w listopadzie 2012 r. stał się Skwerem im. Kazimierza Nowaka. Jest również szansa, że na skwerze tym pojawi się tablica poświęcona wybitnemu podróżnikowi Kazimierzowi Nowakowi, którą w listopadzie 2006 r. w holu starego dworca kolejowego odsłonił Ryszard Kapuściński.


Przedszkole na tyłach kościoła

Idziemy dalej ulicą Lodową w stronę Rynku Łazarskiego. Przechodzimy przez skrzyżowanie z ul. Stablewskiego i po lewej stronie mijamy kościół Matki Boskiej Bolesnej. W budynku należącym do parafii mieści się Przedszkole nr 25. Co prawda adres urzędowy placówki to Głogowska 97, ale wejście do przedszkola znajduje się od strony ulicy Lodowej.

W Przedszkolu nr 25 mieszczą się 4 oddziały, do których uczęszcza 100 dzieci w wieku od 3 do 6 lat. Na parterze mieści się hol, szatnie dla dzieci, cztery sale zajęć dla dzieci, sanitariaty, kancelaria zaś w piwnicy blok żywieniowy, pomieszczenia gospodarcze i kotłownia. Placówka posiada dwa ogródki z obudowanymi piaskownicami i nowym rekreacyjnym sprzętem sportowym.


Willa dla córki Heleny

Na przeciwko, pod "trzynastką" znajduje się willa z 1905 roku. Jak widać przy Lodowej stoją nie tylko kamienice. Willę ta wybudował Michał Witt dla swej córki Heleny. To nie jest jedyny dom jednorodzinny przy Lodowej. Drugą willę możemy spotkać bliżej ulicy Hetmańskiej. Pod numerem 47 stoi willa wzniesiona na początku XX wieku.


Jeden z pierwszych wieżowców

Pod numerem 5 mieści się jeden z pierwszych wieżowców mieszkalnych wybudowanych na Łazarzu. Dziewięciokondygnacyjny budynek powstał w 1966 roku. Mieszczą się w nim 22 mieszkania. Kubatura budynku wynosi 7 348 m3, zaś powierzchnia budynku 1 763,9 m2.


Kamienica, w której mieszkał piewca gwary poznańskiej

Przy ul. Lodowej 3 mieszkał Stanisław Strugarek, dziennikarz, aktor radiowy, piewca gwary poznańskiej. Wszyscy pamiętają go jako osobę pełną poczucia humoru w życiu zawodowym i prywatnym i znakomitego kompana. Jak sam mawiał, od najmłodszych lat pasjonowało go radio. Był kierownikiem Wydziału Kultury i Sztuki Urzędu Miasta, przez kilka miesięcy redaktorem naczelnym "Kroniki Miasta Poznania". Zajmował się konferansjerką, był współorganizatorem kabaretu Poznańska Kukułka.

1 lutego 1948 roku dostał w radiu stałą pracę. – Uwodził swą ujmującą wymową i niepospolitym humorem – mówił o nim Michał Sczaniecki, były prezes Towarzystwa Rozwoju Ziem Zachodnich, do którego należał Strugarek. W archiwach Polskiego Radia zachowało się 391 taśm z audycjami Strugarka, m.in. słynnych literackich dyskusji "Kawiarnia pod Uśmiechem". Mawiano o nim “największy rozweselacz Wielkopolski”. Pochowany jest na cmentarzu Górczyńskim.

1 czerwca 2003 r. na kamienicy, w której mieszkał Stanisław Strugarek odsłonięto tablicę pamiątkową. Od tego czasu Komitet Organizacyjny Dni Łazarza przyznaje doroczną nagrodę im. Stanisława Strugarka za popularyzację gwary poznańskiej. Nagrodę tą otrzymali już m.in. Juliusz Kubel (w 2003 r.), Lech Konopiński (2006) czy rok temu Kapela Zza Winkla.


Ponad 71 tysięcy książek w jednym miejscu

Po przeciwnej stronie, pod "czwórką" mieści się Filia nr 4 Biblioteki Raczyńskich, która posiada księgozbiór 71 tysięcy woluminów, w tym bogate publikacje historyczne, biografie, listy, pamiętniki, literaturę piękną, lektury szkolne, książki popularnonaukowe ze wszystkich dziedzin wiedzy, a także multimedia - filmy na DVD. W czytelni możemy również przeczytać codzienne gazety, tygodniki, miesięczniki i inne czasopisma. W bibliotece odbywają się spotkania autorskie, filia posiada również dostęp do internetu. Placówka czynna jest w poniedziałki, środy i piątki w godz. 13:00 - 19:00, a we wtorki i czwartki od 9:00 do 14:30. W soboty od 9 do 13 skorzystamy tylko z czytelni.


Budynki połączone galeryjkami

Bloki pod numerem 4 i 2 (Rynek Łazarski 17, 18) zostały połączone galeriami. W Poznaniu może to być jedyne takie rozwiązanie, dzięki któremu do budynku można wejść z obu stron - od ulicy Lodowej i Rynku Łazarskiego. Galeryjki do bloku "pod czwórką" zastosowano również dlatego, gdyż na parterze i piętrze budynku znajduje się opisana powyżej biblioteka.


Ciekawostki:

  • ulica Lodowa to jedna z nielicznych, która od samego początku istnienia wciąż posiada tą samą nazwę. Nawet za Niemców była Lodową, tylko w germańskim brzmieniu - Eisstrasse.
  • ulica Lodowa znajduje się jeszcze w Łodzi i Paczkowie.
  • w 2010 r. ulica Lodowa doczekała się nowego chodnika.


Opracowanie na podstawie - źródła:

  • Wikipedia
  • Zbigniew Zakrzewski, Ulicami mojego Poznania. Przechadzki z lat 1918-1939, Poznań, Wyd. Poznańskie, 1985
  • "Spis zabytków architektury", Wydawnictwo Miejskie, Poznań 2004
  • Biblioteka Raczyńskich
  • Miesięcznik Parafii Matki Boskiej Bolesnej
  • Osiedle "Łazarz" Spółdzielni Mieszkaniowej Grunwald
  • Jacek Y. Łuczak w książce "Polska Kazimierza Nowaka", wyd. Sorus
  • System Informacji Przestrzennej - wykaz ZGiKM Geopoz
  • wykaz dróg, Zarząd Dróg Miejskich
  • lazarz.pl - materiały własne


Komentarze (0)

Aktualności
R E K L A M A
Niezapominajka
21

kwi

do 23-04-2020
Międzynarodowe Targi Poznańskie
Targi "GreenPower", "ExpoPower", "Poznań Drone Expo" - targi dronów i nowych technologii, "Sawo", "Securex", "Instalacje"PRZESUNIĘTE na 18-20.10.2020

24

kwi

17:00
Młodzieżowy Dom Kultury nr 3 ul. Jarochowskiego 1
Finał konkursu dla młodych grafików na projekt dyplomu dla MDK3

03

maj

Międzynarodowe Targi Poznańskie
Wings For Life → ODWOŁANE

08

maj

do 10-05-2020
Międzynarodowe Targi Poznańskie
Festiwal Fantastyki Pyrkon 2020 → PRZENIESIONE na inny termin: 10-12.07.2020

10

maj

21:00
Polska * Poznań * Łazarz
Wybory prezydenckie
Głosowanie w godz. 7:00-21:00

[ wszystkie ]

Komentarze
Ogłoszenia
Newsy na Twoją skrzynkę!
Zapisz się na listę mailingową:
Twój e-mail: